Grzegorzowice - rotunda św. Jana Chrzciciela, XIII w.

Rotunda z jedną apsydą prezbiterialną, jaką odnajdujemy w Grzegorzowicach została w 1627 roku przebudowana - zburzono fragment ściany od zachodu, dostawiając dużą barokową nawę, zaś od północy - zakrystię. Prowadzi do niej północny, gotycki (ostrołukowy) portal, przepruty później. Oryginalne jest południowe rozglifione okienko w nawie rotundy oraz wschodnie okrągłe okienko zwane oculus. Zdobiący je maswerk (kamienne wypełnienie) wskazuje już na gotyk, co zdradza "późny" wiek powstania świątynki.

Rekonstrukcja polegała tu właściwie na odjęciu późniejszych dobudówek, czyli XVII-wiecznej nawy i zakrystii. Aż miło wyobrazić sobie ten bardzo prosty romański kościółek na wzgórzu, u stóp gór świętokrzyskich...